/ BLOG FOTO VIDEO

Fotografia analogowa – jaki aparat wybrać?

Inne, Poradniki, Sprzęt Fotograficzny,

Wraz z popularyzacją aparatów cyfrowych, fotografowanie stało się dostępne dla każdego, a wiele barier technicznych wręcz przestało istnieć. Współczesne matryce cyfrowe oferują rozdzielczość i czułość o jakiej dawniej można było jedynie marzyć. Wydawałoby się że w takich okolicznościach fotografia analogowa przestaje mieć rację bytu, a mimo wszystko film pozostaje względnie popularnym nośnikiem obrazu. Pasjonaci oraz amatorzy z chęcią sięgają po klisze, ponieważ nadal ma ona wiele do zaoferowania.

Dlaczego fotografia analogowa?

Fotografia analogowa-wstęp

Odpowiedź na to pytanie nie jest oczywista ponieważ fotografia analogowa przedstawia szereg trudności. Nie oznacza to jednak, że jest to trud pozbawiony sensu, można powiedzieć, że wręcz przeciwnie. Fotografując na filmie jesteśmy zmuszeni do bardzo świadomego działania. Nie mamy natychmiastowego podglądu, więc nie jesteśmy w stanie nawet pobieżnie ocenić wykonanego właśnie zdjęcia. Dodatkowo na rolce filmu mieści się mocno ograniczona ilość klatek – nie możemy zrobić tysiąca zdjęć w nadziei, że któreś wyjdzie. Musimy mieć pewność, że wszystkie elementy zdjęcia wyglądają zgodnie z naszą wizją, parametry ekspozycji są dobrane prawidłowo, a ostrość jest tam gdzie być powinna. Fotografia analogowa uczy nas dyscypliny, często spowalnia proces fotografowania ale pozwala lepiej go zrozumieć.

Decydując się na robienie zdjęć analogowych, otwiera się przed nami również wiele możliwości w kwestii sprzętu. Na wyciągnięcie ręki mamy masę nieprodukowanych już obiektywów, często z niedoskonałościami nadającymi intrygującą charakterystykę. Zachęcają one do eksperymentów i sprawiają że współczesne obiektywy, chociaż wyraźnie lepsze optycznie, sprawiają wrażenie „sterylnych” i czasem nawet nudnych. Decydując się na korzystanie z analoga bardziej przystępne stają się też aparaty średnioformatowe, wykorzystujące negatywy wielkości 6×4,5 cm; 6×6 cm; lub nawet 6×7 cm i większe. Dają one lepszą plastykę obrazu i zapewniają wysoką rozdzielczość, konkurencyjną nawet dla matryc o rozdzielczościach 45 czy 60 Mpx… a należy zaznaczyć że to nie wszystko, możemy zabrać się za fotografię w podczerwieni sięgając po odpowiedni negatyw, zbudować własnoręcznie aparat i poeksperymentować z fotografią otworkową czy zrobić zdjęcia wykorzystując taśmę kinematograficzną, identyczną jak ta na której nakręcone zostały takie produkcje jak Dunkierka czy La la land.

Możliwości nie brakuje więc kiedy wiemy już, że fotografia analogowa może ciekawie wzbogacić nasz zasób doświadczeń i jest to coś czym chcemy się zająć, pojawia się pytanie – jak zacząć? Jeden z ważniejszych pierwszych kroków to wybór aparatu, dlatego w dalszej części wpisu skupimy się na kilku kategoriach sprzętu, oraz na tym, czyje potrzeby on spełnia.

Lustrzanki analogowe manualne

Fotografia analogowa-lustrzanki analogowe manualne

SLR czyli Single Lens Reflex są prawdopodobnie najpopularniejszym rodzajem aparatów. Nie bez powodu lustrzanki na dziesięciolecia zdominowały rynek, a ich cyfrowe wydania do dziś są trudne do zastąpienia. Prostota, wygoda i efektywność mechanizmu działania czyni je wprost idealnymi aparatami dla początkujących. Dzięki ich popularności są one szeroko dostępne i stosunkowo tanie. Bardzo często wystarczy krótkie rozeznanie wśród członków rodziny, aby okazało się, że ktoś z nich dawniej korzystał z np. Zenita (lub jeśli mamy więcej szczęścia Praktici) i może nam odstąpić taki zbytek.

Szukając pierwszego analoga warto sięgnąć po takie rozwiązanie. Są to aparaty które obecnie kosztują grosze ale oferują wszystko co potrzebne nam do fotografowania. Posiadają mocowanie M42, więc zakup obiektywów jest małym wydatkiem. Jeśli jakieś posiadamy, to z powodzeniem możemy je adaptować do aparatów cyfrowych, poszerzając nasze możliwości. Solidna konstrukcja aparatu wyklucza większość mechanicznych uszkodzeń, a jedynym słabym punktem może być światłomierz wymagający wymiany baterii (można go też zastąpić zewnętrznym światłomierzem lub aplikacją na telefon). Oczywiście jeśli dysponujemy większym budżetem i cenimy sobie takie udogodnienia jak większy, jaśniejszy wizjer albo preferujemy inne mocowanie obiektywów nie musimy się ograniczać. Na portalach aukcyjnych możemy przebierać w lustrzankach analogowych ale wspomniane wcześniej Zenity i Praktici będą spokojnie nadawać się na początek.

Adapter bagnetowy JJC z Micro 4/3 na M42
Sprawdź >
Torba modułowa Manfrotto Noreg Messenger 30 na lustrzankę, bezlusterkowca
Sprawdź >
Gruszka do czyszczenia APZC-JC-CLB12
Sprawdź >

Lustrzanki analogowe z automatyką

Fotografia analogowa-lustrzanki analogowe z automatyką

W momencie, kiedy znane nam cyfrówki zaczęły zyskiwać popularność, aparaty analogowe posiadały już całkiem sporo z wykorzystywanych dziś udogodnień. Autofokus i automatyczne tryby ekspozycji były dostępne już w modelach z lat 80 i 90. Konstrukcje z tamtej ery przypominają bardzo często te współczesne, dlatego korzystanie z nich może być dla wielu intuicyjne. Kolejnym plusem tego rozwiązania jest kompatybilność obiektywów – nie tylko możemy użyć optyki którą znamy i lubimy ale jeszcze oszczędzamy sobie dodatkowych wydatków. Cena takiego aparatu może być nieco wyższa. Należy jednak pamiętać, że świadomemu użytkownikowi to rozwiązanie może dać porządne narzędzie pozwalające znacznie poszerzyć fotograficzne horyzonty.

Dalmierze oraz aparaty typu Viewfinder i point & shoot

Fotografia analogowa-dalmierze

Rozglądając się za aparatem analogowym możemy się natknąć na różne aparaty nie będące lustrzankami. Mogą być to tzw dalmierze – bardziej archaiczne konstrukcje, w których robiąc zdjęcia patrzymy przez specjalne okienko z kadrem w zbliżonej formie do tego widzianego przez obiektyw. W ustawieniu ostrości pomaga nam sprzężony z obiektywem mechanizm, badający naszą odległość od fotografowanego obiektu wykorzystując zjawisko paralaksy. Dzięki temu widzimy w małym kwadraciku na środku wizjera rozdwojony obraz, nakładający się w miejscu na które ustawimy ostrość. Mechanizm w dalmierzu jest bardzo precyzyjny i może wymagać dokładnej kalibracji, a dodatkowo kadr widziany w wizjerze nie zawsze pokrywa się z tym widzianym przez obiektyw. Ze względu na te właśnie problemy dalmierze nie są najlepsze dla początkujących.

Podobnym typem aparatów są nieco uboższe aparaty viewfinder, z których najpopularniejszym w Polsce jest prawdopodobnie Smiena. Robiąc zdjęcie również patrzymy jedynie na przybliżenie kadru który widzi obiektyw ale aparaty te nie posiadają żadnego mechanizmu ułatwiającego ostrzenie. Używając ich jesteśmy zmuszeni oszacować odległość na którą chcemy ustawić ostrość. Były to najczęściej aparaty amatorskie i zostały wyparte przez tzw. point & shooty, posiadające autofokus rozwiązujący największą bolączkę konstrukcji. Oba z tych typów aparatów są stosunkowo łatwe w obsłudze ale niestety mają ograniczone możliwości. Można je polecić osobom dla których fotografia analogowa to przede wszystkim zabawa, gdzie jakość produkowanych obrazków nie jest specjalnie istotna.

Aparaty średnioformatowe

Fotografia analogowa-średni format

Wspomniane we wstępie aparaty średnioformatowe nie są najlepszym rozwiązaniem dla amatorów, ale mogą być atrakcyjne dla doświadczonych pasjonatów. Najczęściej występują jako lustrzanki dwuobiektywowe lub duże, ciężkie lustrzanki jednoobiektywowe. Zdarzają się jednak wśród nich nawet dalmierze, więc wybór zależy głównie od tego ile jesteśmy w stanie wydać i jakie są nasze preferencje. Niestety, to właśnie kwestia finansowa stanowi istotny problem, choćby ze względu na cenę filmu typu 120. 

Pracując z analogowym średnim formatem możemy doświadczyć unikalnej jakości. Trudno wskazać matryce cyfrowe dorównujące wielkością filmowym odpowiednikom. Konsekwencją dużego rozmiaru materiału światłoczułego jest zmniejszenie głębi ostrości, dzięki czemu aparaty te znakomicie nadają się do portretów. Korzyści dostrzegają też osoby fotografujące krajobrazy, ponieważ średni format pozwala uzyskać wysoką rozdzielczość obrazu. Ponadto przy wykorzystaniu filmów pozytywowych (tzw. slajdów) otrzymują charakterystyczne nasycone odwzorowanie barw, bardzo często naśladowane przez programy do edycji zdjęć. Podsumowując, aparaty średnioformatowe są narzędziami zarezerwowanymi dla zaawansowanych fotografów, którzy są w stanie znieść wszystkie niedogodności, w zamian za bardzo atrakcyjną, trudną do podrobienia charakterystykę produkowanego obrazu.

Adapter bagnetowy JJC z Micro 4/3 na M42
Sprawdź >
Torba modułowa Manfrotto Noreg Messenger 30 na lustrzankę, bezlusterkowca
Sprawdź >
Gruszka do czyszczenia APZC-JC-CLB12
Sprawdź >

Powyższy przewodnik po rodzajach aparatów analogowych, jest jedynie dużym skrótem i z pewnością nie jest w stanie wyczerpać tematu. Mamy nadzieję jednak że okaże się pomocny i będzie stanowił jednocześnie pewnego rodzaju zaproszenie, dla wszystkich którzy z różnych powodów nie mieli jeszcze szansy poznać gałęzi fotografii jaką jest fotografia analogowa.

Autor: RCH
Data: 30 czerwca, 2020
Autor: Fripers
Udostępnij: